Kaolin w Nowogrodźcu. Plaża, biała pustynia i lazurowe jeziorko – polskie Malediwy czy niebezpieczny teren kopalni Surmin-Kaolin?

Klaudia Korfanty
Klaudia Korfanty
Piotr Krzyżanowski
Piotr Krzyżanowski
Kaolin w Nowogrodźcu. Plaża, biała pustynia i lazurowe jeziorko – polskie Malediwy czy niebezpieczny teren kopalni Surmin-Kaolin? Klaudia Korfanty
Teren kopalni Surmin-Kaolin znajdującej się w Nowogrodźcu zna każdy mieszkaniec okolicy. Białe piaski i lazurowe jeziorko przyciągają rzesze odwiedzających. Jednak nie każdy zdaje sobie sprawę, że wstęp na hałdy piasku jest zabroniony, a obecność przypadkowego człowieka na terenie kopalni stwarza poważne zagrożenia dla jego zdrowia, a nawet życia.

Kopalnie Surowców Mineralnych Surmin-Kaolin

Historia Kopalni Surowców Mineralnych Surmin-Kaolin SA, znajdującej się w Nowogrodźcu sięga roku 1947. Z wydobywanego w kopalni piaskowca ilastego, w wyniku procesów przeróbczych uzyskuje się przde wszystkim kaolin.

Kaolin wykorzystywany jest m.in. w produkcji ceramiki, w przemyśle chemicznym, gumowym, papierniczym, a także w medycynie i kosmetyce – mówi nam Adam Myjkowski, kierownik Kopalni Surmin-Kaolin.

Kopalnia jest słynna na całym Dolnym Śląsku, jednak nie tylko za sprawą złóż kaolinu, lecz również dzięki bajkowym krajobrazom ukształtowanym przez hałdy piasku. Hałdy bialusieńkiego piasku przywodzące na myśl wielką piaskownicę bądź wymarzoną plażę, przy której znajduje się turkusowe jeziorko – te osobliwości krajobrazu od długiego czasu przyciągają rzesze spragnionych odpoczynku okolicznych mieszkańców, a nawet turystów z dalszych zakątków kraju.

Wszystko byłoby piękne, gdyby nie fakt, że te białe piaski i turkusowe jeziorko to aktywny teren kopalni Surmin-Kaolin i wstęp jest tam zabroniony, a co więcej – niebezpieczny!

Kopalnia Kaolin a niechciani turyści

Mimo wielu tabliczek informujących o zakazie wstępu teren kopalni odwiedzają tłumy, które niszczą wszelkie zabezpieczenia – barierki, nowe tablice. Pracownicy kopalni są niestety bezradni i szukają wsparcia i pomocy u władz oraz służb porządkowych.

Do momentu, kiedy nie wydarzy się prawdziwa tragedia, ludzie będą tu przyjeżdżać i beztrosko korzystać z wątpliwych uroków natury. Wtedy z pewnością nastąpi przebudzenie świadomości władz i służ odpowiedzialnych za bezpieczeństwo i porządek – przyznaje Adam Myjkowski.

Na terenie kopalni zdarzały się już wypadki, na szczęście żaden z nich nie skończył się tragicznie. Pewnego razu w miękki teren zapadł się quad, a żeby go wyciągnąć potrzebny był specjalistyczny sprzęt. Innym razem w jeziorze topił się człowiek, udało się go uratować. Na facebooku krążą historie o wciągniętych butach lub ludziach zassanych po pas. Nikt jednak nie podchodzi do tych niebezpieczeństw poważnie, a przecież takie sytuacje mogą skończyć się tragicznie.

Na terenie, na którym znajdują się hałdy piasku, trwają prace – usypywane są wały i zapory ukierunkowujące spływające wody. Powierzchnia jest systematycznie pryskana i przyjmuje formę skorupy. Wszystko po to, aby uniknąć unoszenia przez wiatr pyłków i tym samym ochronić środowisko. Pracownicy kopalni są zaskoczeni brakiem odpowiedzialności ludzi wkraczających na teren prywatny, w tym często rodzin z dziećmi. Zachowanie tych niechcianych gości pozostawia także wiele do życzenia. Pozostawiają oni hałdy śmieci oraz niszczą przemysłową infrastrukturę.

Kopalnia Kaolin – skąd bierze się jej popularność?

Teren kopalni jest znany nie tylko okolicznym mieszkańcom. Białe piaski i lazurowe jeziorko przyciągają wizją wymarzonej krainy i idealnego wypoczynku. To złudny raj dla fotografów, crossowców, rodzin z dziećmi. Aktywnie bawią się tutaj również osoby jeżdżące na quadach. Teren kopalni posłużył za scenografię do teledysków, np. zespołu Pectus i Sumptuastic. Jednak tylko nieliczni zdają sobie sprawę z zagrożeń, jakie wiążą się z obecnością na terenie kopalni. I nie chodzi tu bynajmniej o kary pieniężne, ale o coś cenniejszego – nasze zdrowie i życie.

Kopalnia Kaolin – dlaczego wstęp jest zabroniony?

Surmin-Kaolin to kopalnia odkrywkowa, w której wydobywany jest piaskowiec zawierający kaolin – skała osadowa. Zdumiewające jest to, że w tak prężnie działającym zakładzie pracuje zaledwie 70 osób.

Prace w kopalni sięgają do 50 m poniżej powierzchni otaczającego terenu. Przy obecnym zapotrzebowaniu kopalnia będzie w stanie wydobywać surowiec jeszcze przez 100 lat – informuje Adam Myjkowski.

Białe hałdy piasku i zbiorniki wodne ulokowane przy kopalni to teren przemysłowy.

Jakie niebezpieczeństwa wiążą się z wejściem na teren Kopalni Kaolin?

Teren, na którym znajdują się hałdy białego piasku, poprzecinany jest rurociągami transportującymi wodę przemysłową. Często tworzą się pod nimi wolne, wymyte przestrzenie, tzw. kawerny, niezauważalne dla człowieka. Kiedy ktoś trafi na taką kawernę, wpada do pustej przestrzeni i może się z niej samodzielnie nie wydostać.

Kolejną „pułapką” występującą na terenie białych piasków są kurzawki, to ruchome piaski – piasek w płynnej postaci. Człowiek natrafiając na kurzawkę, zwykle się w nią zapada. Inną niespodzianką są zastoiska, które zasysają, wciągają wszystko, co się na nich znajdzie. Tych miejsc nie wypatrzymy gołym okiem… dopóki w nie nie wpadniemy.

Na tym terenie rzuca się w oczy rura, z której pod dużym ciśnieniem wypływa woda z piaskiem. Spore zdziwienie budzi lekkomyślność ludzi, którzy wykorzystują zrzut wody podobnie do prysznica, beztrosko zażywając kąpieli. Jest to rura zrzucająca odpady (dokładnie piasek będący półproduktem), wokół niej tworzy się miękki teren mogący wciągnąć człowieka. Również same hałdy piasku mogą być niebezpieczne – tworzą pagórki o znacznej wysokości, upadek z nich może poskutkować co najmniej niebezpiecznymi dla zdrowia urazami.

Lazurowe jeziorko – czy to na pewno wymarzona kąpiel?

Lazurowe jeziorko to tak naprawdę osadnik, do którego pompowana jest woda z piaskiem oraz innymi substancjami powstającymi w procesach przeróbczych. Po osadzeniu się substancji stałych i sklarowaniu wody jest ona powtórnie zawracana do procesów produkcyjnych. Woda ma odczyn neutralny, nie jest chemicznie niebezpieczna, jednak niebezpieczeństwo stanowi nieprzewidywalne dno zbiornika – mogą znaleźć się tam miejsca z podłożem, które jest w stanie zassać człowieka.
Zbiornik wodny stał się niestety nielegalnym kąpieliskiem – w razie utonięcia nie możemy liczyć na pomoc ratownika.

Apelujemy o rozsądek i świadomy wybór miejsca wypoczynku. Kopalnia Surmin- Kaolin to prywatny teren przemysłowy, który przeznaczony jest do prac związanych z wydobyciem i przeróbką surowca. Pomimo osobliwego krajobrazu nie nadaje się on do nawiedzania przez turystów.

Bądźmy odpowiedzialni, aby uniknąć nieszczęścia – apeluje Adam Myjkowski.

Być może w przyszłości kiedy kopalnia przestanie funkcjonować w obecnej formie, teren zostanie zagospodarowany jako obiekt turystyczny. Jednak póki co wstęp jest tu wzbroniony, a przebywanie na terenie kopalni grozi utratą zdrowia, a nawet życia!

Zobacz zdjęcia z terenu kopalni!

Kaolin w Nowogrodźcu. Plaża, biała pustynia i lazurowe jezio...

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3